Thảo cầm viên Sài Gòn - “đặc sản” xanh của thành phố

Ngày đăng: 02-05-2016 20:00

Khởi công xây dựng từ năm 1864, trải qua hơn 150 năm hình thành và phát triển đến nay, thảo cầm viên Sài Gòn được đánh giá là một trong những khu rừng già hiếm hoi giữa lòng thành phố có số lượng lớn các cây di sản, đồng thời cũng là nơi bảo tồn động - thực vật có tuổi thọ lâu đời đứng hàng thứ 8 trên thế giới.
thao cam vien sai gon 12
Bầu trời tuyệt đẹp cùng khoảng xanh ngát 
 
Với những nét riêng độc đáo, lưu giữ và trưng bày bộ sưu tập động - thực vật quý hiếm, thậm chí cả những loài đứng trước nguy cơ tuyệt chủng cao, đây không chỉ là điểm đến quen thuộc của người dân thành phố mỗi dịp cuối tuần mà còn là địa chỉ bỏ túi của du khách muốn cảm nhận một Sài Gòn khác biệt, thoát khỏi những ồn ào náo nhiệt của phố thị, trải nghiệm buổi sáng của thành phố giữa không gian mướt xanh, hay một chiều êm đềm tản bộ dưới những tán cổ thụ rực rỡ nắng.
 
Dấu tích lịch sử còn đó
 
Với 12 hecta đất hoang phía Đông Bắc rạch Thị Nghè, thảo cầm viên - lúc bấy giờ gọi là “vườn bách thảo” được xây dựng làm nơi nuôi thú và ươm cây, chính thức đi vào hoạt động năm 1865 dưới sự quản lý của vị giám đốc người Pháp đầu tiên, cũng là chuyên viên chăm phụ trách chăm sóc thực vật - ông JB. Louis Pierre, sau đó mở rộng lên đến 20 hecta vào cuối năm. Sang năm 1924, vườn bách thảo sáp nhập thêm 13 hecta phía bờ Bắc rạch Thị Nghè với tên gọi là vườn Cognag; một cây cầu đúc được bắc qua rạch để nối liền hai khu vực hoàn thành năm 1927. Tuy nhiên, sau năm 1954 thảo cầm viên chỉ còn bên mặt này của sông Thị Nghè còn khu bên kia lấp dần nhà cửa và chợ Thị Nghè.
 
thao cam vien 1
Cột bia gắn bức tượng của J.B. Louis Pierre tại cổng chính Thảo cầm viên 
 
Trong 12 năm phụ trách thảo cầm viên Sài Gòn từ 1865 - 1877, có thể nói nhà thực vật học một đời tận tụy cho sự nghiệp này là người có công lớn trong việc xây dựng, mở rộng vườn bách thảo. Đặc biệt, ông còn để lại một di sản quý giá là bộ sưu tập hơn 100.000 tiêu bản thực vật - đang được lưu giữ tại Bảo tàng thực vật thuộc Viện Sinh học Nhiệt đới TP. HCM. Để ghi công ông, tháng 2.1933, Hội đồng khoa học Pháp cho xây một cột bia bằng đá hoa cương đặt sau khu vườn kiểng, ghi lại câu nói của ông trước khi qua đời: "Tôi đã nghỉ hưu nhưng còn quá nhiều việc để làm cho ngành thực vật, chỉ tiếc là không còn thời gian và cuộc sống thì quá ngắn ngủi". Năm 1994, nhân kỷ niệm 130 năm thành lập thảo cầm viên Sài Gòn, cột bia đã được tôn tạo và đặt ngay trên trục đường chính, gắn thêm bức tượng bán thân bằng đá hoa cương màu hồng tạc hình ông J.B. Louis Pierre.
 
Lá phổi xanh của thành phố
Tọa lạc giữa trung tâm thành phố với diện tích hiện nay khoảng 17 hecta, tại thảo cầm viên đang chăm sóc hơn 120 loài động vật với số lượng lên đến 1.000 cá thể, trong đó có nhiều loài quý hiếm của Việt Nam và thế giới như báo lửa, vượn má vàng, trĩ sao, vẹt trắng, tê giác, hươu cao cổ, voi châu Á, hổ Đông Dương… và đặc biệt trong năm 2015 qua, thảo cầm viên đã đạt được thành tích ấn tượng khi phối giống thành công giống hổ trắng Bengal - loài động vật đang có nguy cơ tuyệt chủng cao.
thao cam vien sai gon 5
Loài hổ trắng Bengal quý hiếm 
 
Đến thảo cầm viên để ngắm nhìn loài hà mã nước quý hiếm to lừng lững với lớp da căng dày nâu bóng, may mắn chiêm ngưỡng vũ điệu duyên dáng của những chú công xòe đuôi, lạc mình trong sắc đỏ rực rỡ đến mê say của đàn cò đỏ… và hơn hết, đây sẽ là cơ hội có một không hai cho bạn “mục sở thị” ba  trong khoảng 3.200 con hổ trắng tuyệt đẹp còn lại trên thế giới.
thao cam vien sai gon 2
Du khách thích thú "giao lưu" với những chú dê lùn thân thiện và mến khách
 
Trong thời gian 3 giờ chiều mỗi ngày, du khách sẽ được chứng kiến cảnh cho thú ăn, ngoài ra đối với một số loài như dê lùn, cừu, voi châu Á… du khách có thể mua thức ăn, trải nghiệm cảm giác vừa thích thú xen lẫn chút hồi hộp khi chính mình “bón ăn” cho những con vật hiền lành, đáng yêu và đầy thân thiện này, đồng thời cũng đừng quên lưu lại những thước ảnh kỷ niệm thật đáng nhớ.
 
thao cam vien sai gon 10
Không gian mở tại đảo chim nước
 
Đa dạng các loài động vật là thế, du khách cũng sẽ không khỏi trầm trồ trước mảng xanh mướt giữa một không gian thoáng đãng mát rượi được tạo nên bởi hơn 3.000 cây xanh. Bên cạnh nhiều loại xương rồng, phong lan, kiểng cổ, bonsai có giá trị cao, hay những loại cây quý hiếm như đinh, lát hoa, mặc nưa, cẩm lai bông, dầu con rái… du khách còn có thể chiêm ngưỡng các loại cây đặc trưng “thọ” hơn 100 tuổi.
 
thao cam vien 3
Đã biết bao thế hệ đã đến và đứng dưới gốc cây 150 năm tuổi này
 
Dành ra nửa ngày ở thảo cầm viên và bỏ chút thời gian tìm hiểu, bạn sẽ thấy ngạc nhiên với chính mình trước những câu chuyện cuộc đời thú vị mà đong đầy gian truân của mỗi thân cây nơi này, từ cây mét ngay cổng chính kế bên Bảo tàng lịch sử, cây đầu lân nằm khuất nẻo một góc vườn, cho đến cây trôm, cây dứa gai… mà điển hình là vết tích 150 năm của mảnh đất qua hình ảnh cây xà cừ khổng lồ 10 người ôm không xuể, đứng đó sừng sững và uy nghi, như tạc lên nền trời hình dáng vững chãi của những bậc đại cổ thụ, sum suê tỏa bóng xuống con đường nghiêng nghiêng cho biết bao thế hệ đã từng đến rồi đi, là chứng nhân lịch sử của thảo cầm viên, cũng là chứng nhân lịch sử của một “hòn ngọc Viễn Đông” với biết bao vần vũ đổi thay cho đến Sài Gòn - TP. HCM của hôm nay.
 
thao cam vien 2
Những băng ghế đá trên con đường rợp bóng cây là điểm nghỉ chân lý tưởng của du khách
 
Trên những con đường thênh thang trong chuyến hành trình tham quan và khám phá ấy, nếu bước chân có mỏi, bạn luôn có thể tìm một băng ghế đá nghỉ ngơi, thả hồn mình lãng đãng dưới tán cây xanh rì, ngắm nhìn nắng chiều đổ lấp lánh trên mặt hồ đảo chim nước nơi những con chim hồng hoàng bay lượn tự do, lắng tai nghe khúc hợp âm của thiên nhiên thi vị xuyến xao, để thấy lòng mình êm đềm và bình yên quá đỗi. Ngược lại, nếu muốn có cái nhìn toàn cảnh vườn thú một cách trọn vẹn và bao quát hơn, một chuyến xe điện vòng quanh sẽ là lựa chọn lý tưởng dành cho bạn. Ngồi trên xe điện bon bon vừa mát mẻ vừa đỡ… mỏi chân cũng là một điều không kém phần thú vị, nhất là xe còn dừng cho bạn ghé tham quan các khu vực cụ thể nếu thích. 
 
thao cam vien sai gon 6
Xe điện bon bon đưa du khách tham quan Thảo cầm viên 
 
Bên cạnh chức năng giải trí, mang đến cho du khách những giây phút tham quan, thư giãn lý thú, Thảo cầm viên Sài Gòn còn được biết đến với các chương trình giáo dục và nghiên cứu trên diện rộng phục vụ mục tiêu gìn giữ và bảo vệ môi trường cũng như bảo tồn các loại động - thực vật quý hiếm.
 
thao cam vien sai gon
Những chú gấu đen lừng lững
 
Hướng tới mục đích rèn luyện và phát triển các kỹ năng sống của trẻ như tại Nhật và nhiều nước phương Tây, khu vực “Vườn cây của em” ở Thảo cầm viên ngoài không gian mở giúp trẻ hòa mình với thiên nhiên, tìm hiểu trực tiếp các loại cây cỏ và hơn hết tại đây, trẻ được vận động và tiếp nhận các kỹ năng lao động như chọn cây, xới đất, vun tưới… không chỉ hình thành trong trẻ lối sống tình cảm thêm yêu thiên nhiên, môi trường mà còn dạy trẻ trách nhiệm với những gì mình làm ra từ việc chăm bón cây sau khi trồng, theo dõi sự phát triển của cây… 
 
thao cam vien sai gon 11
Bảo tàng Lịch sử trong khuôn viên Thảo cầm viên
 
Tại Thảo cầm viên, một nơi mà không du khách nào có thể bỏ qua, đặc biệt là du khách Việt Nam, chính là Đền thờ Vua Hùng và Bảo tàng Lịch sử Việt Nam với kiến trúc bề thế mang đậm vẻ cổ kính ngay trong khuôn viên vườn thú, như một quãng ngắt thú vị trong hành trình khám phá còn dài. Đặc biệt, vào những ngày cuối tuần, ban quản lý thảo cầm viên còn tổ chức các buổi biểu diễn nghệ thuật, những màn xiếc thú đặc sắc không chỉ mở ra cơ hội cho các bạn nhỏ được hòa mình vào thiên nhiên, dạn dĩ làm quen với một số loài vật mà còn dẫn dắt người lớn như thấy mình trở về tuổi thơ những năm tháng cũ.
Song hành qua những thăng trầm của Sài Gòn, thảo cầm viên không đơn thuần chỉ là thế giới cổ tích của cả người lớn lẫn trẻ nhỏ, một điểm tham quan thú vị đối với người dân và du khách mà hơn hết nơi đây còn là một đặc sản không có đối thủ cạnh tranh, một báu vật xanh của thành phố với những giá trị trường tồn theo thời gian.  
 
 
Địa chỉ: Thảo cầm viên Sài Gòn - số 2 Nguyễn Bỉnh Khiêm, Q.1
Thời gian mở cửa: 7 giờ - 18 giờ 30 phút 
Giá vé: Người lớn 50.000 đồng; Trẻ em dưới 1m3: 30.000 đồng; 
Trẻ em dưới 1m miễn phí.
 
Phan An
 
 
Tags: thao cam vien, thảo cầm viên sài gòn, sở thú, điểm đến ở tphcm, cuối tuần đi đâu chơi ở sài gòn, cây xà cừ 150 tuổi, hổ trắng bengal, hổ trắng ở thảo cầm viên